Fundación Vicente Risco

Na liña das xornadas celebradas na Fundación Vicente Risco en setembro de 2007 baixo o titulo  “PLANIFICACIÓN URBANÍSTICA EN ESPAZOS DE IDENTIDADE”, nas que se reflexionou sobre a rehabilitación, a nova edificación e o planeamento nos  cascos históricos, mediante  un debate entre diversos profesionais, que tería continuidade na 1ª edición do Curso VIVENDA E ESPAZOS DE RELACIÓN NOS NÚCLEOS  TRADICIONAIS DE GALICIA, celebrado en Allariz en xullo de 2008, e no que, a partir da comprensión da identidade dos espacios públicos nos núcleos rurais, se pretendeu definir liñas de actuación que permitiran a protección destes lugares ao tempo que a súa evolución.
Presentamos, agora, a 2ª edición do curso VIVENDA E ESPAZOS DE RELACIÓN NOS NÚCLEOS  TRADICIONAIS DE GALICIA  nunha escala mais ampla co obxetivo de  “ leer o territorio”.
Trataríase da  intervención no territorio a  partires da súa comprensión trala reflexión sobre o valor do patrimonio e da paisaxe.
Os temas formularanse en forma de preguntas para que se traballe con reflexións e ideas:
- A forma de se apropiar do espazo comunitario.
- Os rastros da memoria.
- A fotografía como modo de contar un espazo ou crear unha idea de proxecto.
- Os elementos que definen a paisaxe.
- Os signos de identidade das xentes do lugar.
- Os camiños.
O programa  organizarase en tres fases:
- I:  a  realizar no primeiro día con conferencias  sobre diversos temas que provoquen a reflexión  sobre os valores do territorio e a paisaxe, a súa compresión, representación e transformación. Seguindo coa toma de contacto coa area de estudo.
- II: o  traballo dos  talleres nos que se desenvolverá a ánalise en lugares concretos.
- III: na tarde da última xornada, exporanse as reflexións e ideas de cada grupo, con intervencións e comentarios de todos os participantes.
O ámbito dos estudos é unha area próxima a vila de Allariz (superficie 700 Ha) na que se combinan  elementos medioambientais  e de patrimonio de gran interese: dúas zonas núcleo da Reserva da biosfera “ area de Allariz” con sistemas autóctonos de fondo de val, carballeiras e montes de formacións graníticas (900 m de altura), a Vía da Prata  que atravesa a zona adaptándose topografía e que vai ser completada coa variante da ruta do Canelar e un camiño antigo cara a Celanova, ademais da aldea abandonada de San Salvador con trazas arqueolóxicas inda non estudadas.
A aproximación formúlase dende diferentes disciplinas: xeografía, ordenación do territorio, medio ambiente, socioloxía, fotografía, arqueoloxía e arquitectura.
A xeografía e a ordenación do territorio  explican a forma deste, os usos que soporta e as posibles actividades a organizar.
O estudo do medio ambiente da conta dos ecosistemas que o caracterizan, a súa identificación, avaliación e xestión.
A socioloxía permítenos comprender as xentes que o habitaron , como usaban e entendían os lugares , e que elementos formaban e forma parte da súa identidade.
A fotografía rexistra o territorio que foi e que é, axudándonos a ver creando imaxes  intencionadas ou intuitivas que introducen o primeiro xerme do proxecto.
A arqueoloxía ensínanos a ver as trazas casi invisibles que contan as transformacións do territorio no tempo dando coherencia ás formas actuais co revelación da memoria do lugar.
A arquitectura de vólumes e vacios  posibilita  habitar o lugar, no que debemos entender  e respetar as construccions e a paisaxe existentes, pero tamen crear novos espacios  que acobillen ás xentes de hoxe. Permitindo a protección destes lugares e mesmo a súa evolución.
Os alumnos  formarían pequenos grupos tutelados por un arquitecto e codirixidos polos  coordinadores das distintas disciplinas, que asistiran por turnos a tódolos grupos.
Os traballos podrán completar o Plano Especial desta area que na actualidade esta redactando a oficina técnica do Concello.

 PROGRAMA
luns 20 de xullo
MAÑÁ
10,00-10,30. Apertura curso.

10,30-11,45 Conferencia: “Intervencións no paisaxe”.  Manuel Gallego Jorreto (Dr. Arquitecto, Profesor  da ETSA da UdC ) 

12,00-12,30 Inauguración do curso: Luís Martínez-Risco Daviña (Fundación Vicente Risco), Alfredo Freixedo Alemparte (Universidade da Coruña), Roberto Varela Fariña (Conselleiro de Cultura e Turismo da Xunta de Galicia) e Francisco García Súarez (Alcalde do Concello de Allariz)