Fundación Vicente Risco
Rúa San Lorenzo, 3
C.P.: 32660
Allariz (Ourense)
Novas
_blog
VIRXILIO
FVR - 09-Outubro-2004 - 22:58:00
VIRXILIO FERNÁNDEZ CAÑEDO (OURENSE 1925) FORMADO NA ESCOLA DE ARTES E OFICIOS DE OURENSE BAIXO A DIRECCIÓN DE DON LUÍS XESTA, É O MÁIS VETERÁN DOS ARTISTIÑAS AUSPICIADOS POR VICENTE RISCO. AMIGO DE ANTÓN RISCO, COMPARTIRÁN ESTADÍA EN PARÍS A FINAIS DA DÉCADA DE 1950 CANDO O PINTOR INGRESE NA ÉCOLE NATIONALE SUPÉRIEURE DE BEAUX ARTS E O ANTÓN FAGA PRÁCTICAS DE FRANCÉS NA CAPITAL GALA ATÉ QUE A GRIPE ASIÁTICA OBRIGUE AO ANTÓN VOLTAR A OURENSE. A SÚA GRAN AMIZADE CON DON VICENTE E O ANTÓN EXPLICA A NUMEROSA OBRA DO ARTISTA OURENSÁN CUSTODIADA POLA FUNDACIÓN VICENTE RISCO. VIRXILIO DESTACA POR SER UN DEBUXANTE MINUCIOSO, DE TRAZO ESQUISITO E SIMPLIFICADO, TENDENTE Á IDEALIZACIÓN DA PAISAXE E MOTIVOS QUE CARACTERIZAN O AGRO GALEGO, ASÍ COMO A VISIÓN COSMOPOLITA DA URBE, FUNDAMENTALMENTE ALEMÁ, QUE COMPLEMENTA A SÚA COSMOVISIÓN NUNHA APERENTE, MAIS NON INCOMPATÍBEL, CONTRADICIÓN. ASPECTO ESTE NO QUE PODEMOS ATOPAR COINCIDENCIAS CON VICENTE RISCO.
ARTISTA DO POBO(Arturo Lezcano)
Virxilio, simplesmente, como o poeta de poetas, guía neste único inferno coñecido.
Sempre me ten obsesionado o segredo –non hai misterios, senón cegueiras– do Ourense alquímico, a transmutar o chumbo en ouro.
Grazas á pedra filosofal, a dos filósofos en ascenso, procedentes da Ilustración?
Non pode ser de ningún xeito, e moito menos no campo da criación artística, iluminación do espírito que non pasa polos cánones do racionalismo, senón que sube desde a corporeización da natureza vista como devir mecánico.
Só un mundo novo, en loita coa esclerose anciana, a facer circular con empurrón desbordante a seiva nacente, explica a eclosión criadora, abraiante, dunha cidade rural, consecuentemente volta artesanal moito antes dos mercadores.
Estes saltos obedecen, segundo toda evidencia, ás edades históricas determinadas polas forzas en loita, tanto ten se lles sona a vello aos vellos, se cadra novo para os novos do mañá á volta da esquina.
Que é o artesanato senón o traballo persoal, feito coas propias mans, aberto ao moldeado do talento? Artes menores? Colectivas? Indiscriminadas? Anónimas, si e, aínda así, cun imperecedeiro nome propio gravado na pedra. Era Mateo un mestre só no senso de patrón? Ou era un mestre criador?. A resposta perdura xa camiño dos mil anos.
Voltando ao noso Ourense, os testemuños persisten malia os esforzos por os agachar, menospreciados pola remota burguesía vergoñenta, que deu en chamar artesanos precisamente aos que vivían do humilde fruto da súa manualidade cotiá: Escuela de Artes y Oficios, Liceo Recreo de Artesanos (logo, Liceo Recreo Orensano)…
Movémonos, xa que logo, no universo da plasticidade.
Por que estamos a falar de todas estas quizá disquisicións arredor de artesanato e arte, co gallo dunha mostra do Virxilio?
Porque tendo en conta a súa ourensanidade, súa xeración–ponte e súa obra, subsume e trascende ata a altura criadora o fondo artesanal da materia dos seus deseños e as súas táboas.
Artista constante, minucioso, perfeccionista, proba aquilo de “cando chegue a inspiración, que me atope traballando”.
Virxilio foi simultáneamente o pioneiro ourensano da aventura europea, primeiro en París, logo, durante anos, na Alemaña.
Non embargantes, o internacionalismo ben comprendido e asumido non aparece nunca nel en contradicción nin, moito menos, en conflicto. Autenticidade só unha, se se afonda ata a raíz: as persoas –particularmente as mulleres– da Galiza rústica, as vendimas mediterráneas, a luminosidade áurea dos iconos, a néboa de alcohol e fume do jazz aclimatado no cabaret tudesco…
Virxilio convértese a este seu xeito na intuición viqueirana–risquiana de que a saudade é a cobiza do lonxe, lonxe da terra e cobiza da terra cando se está lonxe.
Virxilio é un artista do pobo para o pobo. Como o vía Vicente Risco, o seu valedor de sempre –amigo íntimo tamén do seu fillo, o noso Antón–, cando afirmaba:
“A arte é a forma máis trascendente e poderosa da magia.
A diferenza antr’o popular que fai o pobo e o pseudo–popular que se fai para o pobo, con ánimo d’educalo, ou seña d’embrutecelo, que ven ser unha cousa semellante á difrenza antr’os jogos qu’inventan os nenos e os jogos qu’os pedagogos inventan para os nenos, naturalmente, pra embruteceren aos nenos”.
Virxilio, o último artista artesano, xénese do Ourense de grandes artistas.
TÍTULO: VICENTE RISCO NA CAMILLA
TÉCNICA: PASTEL
DIMENSIÓNS: 29X21
DATA: 195?
TÍTULO: CARICATURA DE VICENTE RISCO
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 13,2X8
DATA: 195?
TÍTULO: VICENTE RISCO LENDO
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 16X10,07
DATA: 14-VII-1951
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 24,5X17,5
DATA: 194-?
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 24,8X17,5
DATA: 194-?
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 16,5X8,5
DATA: 194-?
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 15X6,5
DATA: 194-?
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 16X11
DATA: 1946
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 27,5X16
DATA: 1947
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 27,5X17
DATA: 1947
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 24,5X17,5
DATA: 1948
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 16,5X12
DATA: 1948
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 16,5X11,5
DATA: 194-?
TÍTULO: O ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 20X16,5
DATA: 1948
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 24,5X17,5
DATA: 1948
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 16,5X11,5
DATA: 1948
TÍTULO: O ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 22,5X16
DATA: 1948
TÍTULO: O ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 17X11,5
DATA: 1948
TÍTULO: ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 22,5X16
DATA: 1949
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 21,5X15,5
DATA: 1949
TÍTULO: ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 31,5X20,5
DATA: 1949
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 10,5X16,5
DATA: 194-?
TÍTULO: O ADOLESCENTE
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 22X16
DATA: 1950
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 16X11
DATA: 195-?
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 16X11
DATA: 195-?
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 16X11
DATA: 195-?
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 16X11
DATA: 195-?
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 16X10,5
DATA: 1954
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A BOLÍGRAFO
DIMENSIÓNS: 10X6
DATA: 1957
TÍTULO: RETRATO DE ANTÓN
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 17X14
DATA: 1958
TÍTULO: ANTÓN RISCO E JULIO LÓPEZ CID
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 24,5X16,5
DATA: 195?
TÍTULO: RETRATO DE EDUARDO VALENZUELA
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 23X18,5
DATA: 195-?
TÍTULO: MANUEL PREGO DE OLIVER
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 10,3X9,2
DATA: 1947
TÍTULO: A CRUZ
TÉCNICA: PLUMILLA
DIMENSIÓNS: 16,5X12,5
DATA: 195-?
TÍTULO: NENO
TÉCNICA: CARBONCIÑO
DIMENSIÓNS: 30X18
DATA: 195-?
TÍTULO: NENO SENTADO
TÉCNICA: CARBONCIÑO
DIMENSIÓNS: 29,5X22
DATA: 195-?
TÍTULO: NENO
TÉCNICA: DEBUXO ALÁPIZ
DIMENSIÓNS: 32,3X27,5
DATA: 195-?
TÍTULO: NENO CON CABALO
TÉCNICA: CARBONCIÑO
DIMENSIÓNS: 29,5X20
DATA: 1950
TÍTULO: HOME CON XARRA
TÉCNICA: CARBONCIÑO
DIMENSIÓNS: 31,5X23,7
DATA: 195-?
TÍTULO: HOME CABILANDO
TÉCNICA: CARBONCIÑO
DIMENSIÓNS: 30X19,5
DATA: 1950
TÍTULO: HOME CON XARRA
TÉCNICA: CARBONCIÑO
DIMENSIÓNS: 23,4X16,3
DATA: 195-?
TÍTULO: DOUS BORRACHOS
TÉCNICA: CARBONCIÑO
DIMENSIÓNS: 31,2X23,5
DATA: 195-?
TÍTULO: NENO VENDENDO XORNAIS
TÉCNICA: CARBONCIÑO
DIMENSIÓNS: 23,5X16
DATA: 195-?
TÍTULO: HOME CON NENO
TÉCNICA: CARBONCIÑO
DIMENSIÓNS: 31,5X23,5
DATA: 195-?
TÍTULO: TRES FIGURAS FEMININAS
TÉCNICA: CARBONCIÑO
DIMENSIÓNS: 25,5X16,4
DATA: 195-?
TÍTULO: TRES CABEZAS DE NENOS
TÉCNICA: CARBONCIÑO
DIMENSIÓNS: 14,5X8,4
DATA: 195-?
TÍTULO: TRES FIGURAS HUMANAS
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 7X4
DATA: 194-?
TÍTULO: RETRATO DUN PIRATA
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 17,5X11
DATA: 195-?
TÍTULO: RETRATO DUN PIRATA
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 21,5X14,5
DATA: 195-?
TÍTULO: PIRATA
TÉCNICA: TINTA CHINA
DIMENSIÓNS: 8,4X12
DATA: 195-?
TÍTULO: RETRATO DUN MILITAR
TÉCNICA: MIXTA: TINTA E ACUARELA
DIMENSIÓNS: 9X11
DATA: 1946
TÍTULO: A MAN DE CUALEDRO
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 11X15,5
DATA: 194-?
TÍTULO: FIGURA SEDENTE
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 25X17,2
DATA: 1954
TÍTULO: FIGURA SEDENTE
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 25X17,5
DATA: 1954
TÍTULO: FIGURA SEDENTE
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 35,5X24,5
DATA: 1954
TÍTULO: DÚAS FIGURAS HUMANAS
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 34,5X24,5
DATA: 1954
TÍTULO: MOZO APOIADO NUNHA FIESTRA
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 34,5X24,5
DATA: 1954
TÍTULO: FIGURA SENTADA
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 35X25
DATA: 1954
TÍTULO: FIGURA SENTADA NUNHA CADEIRA
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 25X17,5
DATA: 1954
TÍTULO: MULLER SENTADA
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 25X17,5
DATA: 195-?
TÍTULO: FIGURA HUMANA
TÉCNICA: MIXTA: ACUARELA E TINTA
DIMENSIÓNS: 25X17,5
DATA: 195-?
TÍTULO: TRES MOZOS
TÉCNICA: MIXTA: ACUARELA E TINTA
DIMENSIÓNS: 25X17
DATA: 1954
TÍTULO: ATLETAS
TÉCNICA: MIXTA: ACUARELA E TINTA
DIMENSIÓNS: 34,7X25
DATA: 1954
TÍTULO: FIGURA HUMANA
TÉCNICA: MIXTA: ACUARELA E TINTA
DIMENSIÓNS: 24,5X17,5
DATA: 1954
TÍTULO: MOZO APOIADO NUNHA FIESTRA
TÉCNICA: MIXTA: LÁPIZ E ACUARELA
DIMENSIÓNS: 22,3X25,1
DATA: 1954
TÍTULO: NENO CON PELOTA
TÉCNICA: MIXTA LÁPIZ E ACUARELA
DIMENSIÓNS: 42,5X25,2
DATA: 1954
TÍTULO: DÚAS FIGURAS
TÉCNICA: MIXTA LÁPIZ E ACUARELA
DIMENSIÓNS:32X25,2
DATA: 1954
TÍTULO: NENA CON ARO
TÉCNICA: MIXTA (LÁPIZ E ACUARELA)
DIMENSIÓNS: 32,3X25,2
DATA: 1954
TÍTULO: NENA APOIADA NUNHA BARANDA
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 31,8X23,8
DATA: 195-?
TÍTULO: RAPAZA EN BICICLETA
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 24X16
DATA: 1958
TÍTULO: GRUPO CANTANDO
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 20,5X19
DATA: 197-?
TÍTULO: VENDIMA
TÉCNICA: ACRÍLICO
DIMENSIÓNS: 26X21
DATA: 197-?
TÍTULO: FEIRA
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS:12X17
DATA: 197?
TÍTULO: FEIRA II
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS:12,5X16,5
DATA: 197?
TÍTULO: MULLER VENDENDO NA FEIRA
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS:12,5X16
DATA: 197?
TÍTULO: HOME CON BURRO
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 15X9,5
DATA: 197-?
TÍTULO: A MOSCA
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 16,5X11,5
DATA: 197-?
TÍTULO: PÁTIO DE COLUMNAS DO LICEO DE OURENSE
TÉCNICA: DEBUXO A LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 17X13,5
DATA: 1954
TÍTULO: TEATRO PRINCIPAL
TÉCNICA: MIXTA : ACUARELA E LÁPIZ
DIMENSIÓNS: 12X15,7
DATA: 196-?
TÍTULO: PARQUE DAS MERCEDES-OURENSE
TÉCNICA: CARBONCIÑO
DIMENSIÓNS: 23,2X16,2
DATA: 195-?
TÍTULO: PARQUE DE SAN LÁZARO-OURENSE
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 9X6
DATA: 195-?
TÍTULO: BARCO
TÉCNICA: TINTA NEGRA
DIMENSIÓNS: 21,2X16,2
DATA: 195-?
TÍTULO: MULLER CON PANO
TÉCNICA: MIXTA PINTURA NEGRA E TINTA
DIMENSIÓNS: 20,5X25
DATA: 197-?
TÍTULO: ABSTRACCIÓN
TÉCNICA: MIXTA: TINTA E GUACHE
DIMENSIÓNS: 33X25
DATA: 19--?
TÍTULO: PAISAXE
TÉCNICA: ACUARELA
DIMENSIÓNS: 16X12,5
DATA: 19--?
Solicitudes
Actividades
Textos Vicente Risco
- BIBLIOGRAFÍA VICENTE DE RISCO
- Dédalus en Compostela-Français
- Dédalus en Compostela-English
- Dédalus en Compostela-Castellano
- Dédalus en Compostela-Deutsch
- Dédalus en Compostela
- Do futurismo e mais do Karma
- A Coutada
- Os europeos en Abrantes
- Meixelas de rosa
- Do caso que lle aconteceu ao doutor Alveiros
- A velliña vella
- Romance de Mouros
- Teoria do nacionalismo galego
- A trabe de ouro e a trabe de alquitrán
- O lobo da xente
- Céltiga
- La zarpa
Unidades didácticas
Estudos Vicente Risco
- Camino Noia: O local e o universal en Vicente Risco
- Arturo Lezcano: Salvador Del Riego
- Camilo Gonsar: "Vicente Risco"
- Arturo Lezcano "O Volter"
- Manuel Outeirno "Sobre A Coutada"
- O porco de pé 80 anos despois: Estudos de Manuel Forcadela, Alva Martínez Teixeiro, Cesar Morán Fraga e Anxo tarrio Varela
- Manuel Outeiriño: O humor político de Risco Estudo introdutorio á edición facsímile de O Porco de pé
- Segundo Alvarado Feijoo-Montenegro: O mundillo ourensán arredor de Risco
- Alejandro López Outeiriño: Vicente Risco xornalista
- Francisco Fernández del Riego: O Vicente Risco dos vellos tempos
- Arturo Lezcano: Os Artistiñas ou a Xeración Peter Pan
- Manuel Outeiriño: Risco e a leria nacionalista
- Justo Beramendi: Estudo Critico da Teoria do Nacionalismo Galego
Estudos Antón Risco
Cine: Os mundos de Vicente Risco
Exposicións
- PRÉSTAMO DE EXPOSICIÓNS
- Vicente Risco na súa obra, dez grabados de Conde Corbal
- Europa en Vicente Risco
- Folleto da exposición da obra de Manuel Prego de Oliver
- Exposición Debuxos de Antón Risco
- Folleto da exposición Antón Risco visto por Virxilio
- Arquitectura sen arquitectos
- Vicente Risco no nacionalismo galego
Publicacións
Enlaces
